ಆಯುರ್ವೇದ, ವೇದಿಕ ಸಂಪ್ರದಾಯ ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳ ಆರೋಗ್ಯದ ಸಮಗ್ರ ಪರಿಚಯ

ಮಕ್ಕಳು ಕುಟುಂಬದ ಅಮೂಲ್ಯ ಸಂಪತ್ತು. ಅವರ ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಪೋಷಕರಿಗೂ ಸಹಜವಾಗಿ ಕಾಳಜಿ ಇರುತ್ತದೆ. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಸ್ಪಷ್ಟ ಕಾರಣವಿಲ್ಲದೆ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಅಳುವುದು, ಹಾಲು ಕುಡಿಯದಿರುವುದು, ನಿದ್ರೆಯ ಕೊರತೆ, ಜ್ವರ ಅಥವಾ ವಿಚಿತ್ರ ವರ್ತನೆಗಳು ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ.

ಆಧುನಿಕ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಇಂತಹ ಸಮಸ್ಯೆಗಳಿಗೆ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಕಾರಣಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಭಾರತೀಯ ಸಂಪ್ರದಾಯದಲ್ಲಿ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಆಯುರ್ವೇದದ ಕೌಮಾರಭೃತ್ಯದಲ್ಲಿ, ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು “ಬಾಲಗ್ರಹ” ಎಂಬ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯ ಮೂಲಕ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಈ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ಬಾಲಗ್ರಹದ ಮೂಲಭೂತ ಪರಿಚಯವನ್ನು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳೋಣ.

ಬಾಲಗ್ರಹ ಎಂದರೇನು?

ಆಯುರ್ವೇದದ ಕೌಮಾರಭೃತ್ಯ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಕೆಲವು ವಿಶೇಷ ರೋಗಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು “ಬಾಲಗ್ರಹ” ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಇಲ್ಲಿ “ಗ್ರಹ” ಎಂಬ ಪದಕ್ಕೆ ಕೇವಲ ದೆವ್ವ ಅಥವಾ ಭೂತ ಎಂಬ ಅರ್ಥವಲ್ಲ. ಆಯುರ್ವೇದದ ಪ್ರಕಾರ ಗ್ರಹ ಎಂದರೆ ಮಗುವಿನ ಆರೋಗ್ಯವನ್ನು ಬಾಧಿಸುವ ವಿಶೇಷ ಸ್ಥಿತಿ. ದೇಹ ಮತ್ತು ಮನಸ್ಸಿನ ಸಮತೋಲನದಲ್ಲಿ ಉಂಟಾಗುವ ವ್ಯತ್ಯಾಸ. ಸೋಂಕುಗಳು ಅಥವಾ ಪರಿಸರದ ಪರಿಣಾಮಗಳ ರೂಪಕ ವಿವರಣೆ. ಕೆಲವು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ದೈವಿಕ ಅಥವಾ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಶಕ್ತಿಗಳ ಸಂಕೇತ ಎಂದೂ ಆಯುರ್ವೇದವು ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ.

ಆದ್ದರಿಂದ ಬಾಲಗ್ರಹಗಳ ಕುರಿತು ಮಾತನಾಡುವಾಗ ಆಯುರ್ವೇದ, ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಹಾಗೂ ವೈದ್ಯಕೀಯ ದೃಷ್ಟಿಕೋನಗಳನ್ನು ಸಮತೋಲನದಿಂದ ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಮುಖ್ಯ.

ಆಯುರ್ವೇದದಲ್ಲಿ ಬಾಲಗ್ರಹಗಳ ಸ್ಥಾನ

ಆಚಾರ್ಯ ಕಾಶ್ಯಪರು, ಸುಶ್ರುತರು ಹಾಗೂ ವಾಗ್ಭಟರು ಬಾಲರೋಗಗಳ ವಿವರಣೆಯಲ್ಲಿ ಬಾಲಗ್ರಹಗಳಿಗೆ ವಿಶೇಷ ಸ್ಥಾನ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ.

ಕೌಮಾರಭೃತ್ಯವು ಆಯುರ್ವೇದದ ಪ್ರಮುಖ ವಿಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದ್ದು, ಶಿಶು ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳ ಆರೋಗ್ಯ, ಪೋಷಣೆ, ಬೆಳವಣಿಗೆ ಹಾಗೂ ರೋಗಚಿಕಿತ್ಸೆಯನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ.

ಕೆಲವು ಬಾಲಗ್ರಹಗಳು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಲಕ್ಷಣಗಳ ಮೂಲಕ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ,

• ಹಾಲು ಕುಡಿಯಲು ನಿರಾಕರಿಸುವುದು.

• ಯಾವುದೇ ಕಾರಣವಿಲ್ಲದೆ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಅಳುವುದು.

• ನಿದ್ರೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗುವುದು.

• ಪದೇ ಪದೇ ಜ್ವರ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು.

• ಕಾರಣ ಇಲ್ಲದೆ ಹಠಾತ್ತನೆ ಭಯಪಡುವುದು.

• ವಿಚಿತ್ರ ಮುಖಭಾವಗಳನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುವುದು.

• ಸಾಮಾನ್ಯಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಆಹಾರ ಸೇವಿಸಿದರೂ ಮೈಗೆ ಹತ್ತದೆ ಇರುವುದು.

• ನಿದ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಹಲ್ಲು ಕಚ್ಚುವುದು.

• ಎಷ್ಟೇ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ನೀಡಿದರೂ ಫಲಕಾರಿಯಾಗದಿರುವುದು.

ಬಾಲಗ್ರಹಗಳಿಗೆ ಕಾರಣಗಳೇನು?

ಆಯುರ್ವೇದದ ಪ್ರಕಾರ ಕೆಲವು ಕಾರಣಗಳು ಹೀಗಿವೆ.

• ತಾಯಿ ಮತ್ತು ಮಗುವಿನ ಸ್ವಚ್ಛತೆಯ ಕೊರತೆ ಮತ್ತು ಅವರ ಆರೈಕೆಯಲ್ಲಿ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯ.

• ಅಶುದ್ಧವಾದ ವಾತಾವರಣ.

• ಪ್ರಸವದ ನಂತರ ಸರಿಯಾದ ಆರೈಕೆಯ ಕೊರತೆ.

• ರೋಗಾಣುಗಳ ಹರಡುವಿಕೆ.

• ದುರ್ಬಲ ರೋಗನಿರೋಧಕ ಶಕ್ತಿ.

• ದೈವಿಕ ಹಾಗೂ ಧಾರ್ಮಿಕ ಆಚರಣೆಗಳನ್ನು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸುವುದು.

• ಗರ್ಭಿಣಿಯರು ಪಾಲಿಸಬೇಕಾದ ಆಹಾರ-ವಿಹಾರ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸದಿರುವುದು.

• ಗರ್ಭಾವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಉಂಟಾಗುವ ಅಪೌಷ್ಟಿಕತೆಯು.

ಜ್ಯೋತಿಷ್ಯದ ಪ್ರಕಾರ ಬಾಲಗ್ರಹಗಳಿಗೆ ಕಾರಣಗಳು

ಜ್ಯೋತಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಕೆಳಗಿನ ಯೋಗಗಳು ಹಾಗೂ ದೋಷಗಳನ್ನು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಪರಿಶೀಲಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

• ಶಿಶುವಿನ ಜಾತಕದಲ್ಲಿ ಬಾಲಾರಿಷ್ಟ ಯೋಗ ಇದ್ದರೆ.

• ಚಂದ್ರನು ಬಲಹೀನನಾಗಿರುವುದು ಅಥವಾ ಪಾಪಗ್ರಹಗಳ ದೃಷ್ಟಿಗೆ ಒಳಗಾಗಿರುವುದು.

• ಲಗ್ನ ಹಾಗೂ ಲಗ್ನಾಧಿಪತಿ ಬಲಹೀನರಾಗಿರುವುದು.

• ಪಂಚಮ ಭಾವ ಅಥವಾ ಪಂಚಮಾಧಿಪತಿಗೆ ಪಾಪಗ್ರಹಗಳ ಬಾಧೆ ಇರುವುದು.

• ಅಷ್ಟಮ ಭಾವ ಅಥವಾ ಅಷ್ಟಮಾಧಿಪತಿ ದೋಷಗ್ರಸ್ತರಾಗಿರುವುದು.

• ಕುಜನ ಅಶುಭ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ಲಗ್ನ, ಚಂದ್ರ ಅಥವಾ ಪಂಚಮ ಭಾವಕ್ಕೆ ಬಾಧೆ ಉಂಟಾಗಿರುವುದು.

• ಜನನ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ದುರ್ಬಲ ಗ್ರಹಬಲ ಹಾಗೂ ಅಶುಭ ದಶಾ-ಭುಕ್ತಿಗಳ ಪ್ರಭಾವ.

ಆಯುರ್ವೇದದಲ್ಲಿ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ವಿಧಾನಗಳು

ಆಯುರ್ವೇದದಲ್ಲಿ ಬಾಲಗ್ರಹ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯನ್ನು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಮೂರು ಹಂತಗಳಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.

೧. ಯುಕ್ತಿವ್ಯಪಾಶ್ರಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆ

ಆಹಾರ, ಔಷಧ, ರೋಗಲಕ್ಷಣಗಳಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾದ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಳು, ಉಪಶಮನ ಕ್ರಮಗಳು ಹಾಗೂ ಅಗತ್ಯವಿರುವ ದೈಹಿಕ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯನ್ನು ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.

೨. ದೈವವ್ಯಪಾಶ್ರಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆ

ಮಂತ್ರ, ಜಪ, ಪೂಜೆ, ಶಾಸ್ತ್ರೋಕ್ತ ವಿಧಾನದಲ್ಲಿ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿದ ಬಾಲಗ್ರಹ ಯಂತ್ರವನ್ನು ಧರಿಸುವುದು, ಗ್ರಾಮ ದೇವತೆಯ ಆರಾಧನೆ, ಮತ್ತು ಮೂರು ಮುಖದ ರುದ್ರಾಕ್ಷಿ ಧಾರಣೆ ಮಾಡುವುದು.

೩. ಸತ್ವಾವಜಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆ

ಮಗುವಿಗೆ ಶಾಂತ ವಾತಾವರಣ, ಪ್ರೀತಿ, ಭರವಸೆ, ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ಚಿಂತನೆ (Positive Affirmation) ಹಾಗೂ ಮಾನಸಿಕ ನೆಮ್ಮದಿಯನ್ನು ನೀಡುವುದು ಈ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ.

ಪೋಷಕರಿಗೆ ಸಲಹೆ

ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಮೇಲಿನ ಯಾವುದೇ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಕಂಡುಬಂದರೆ ಅವುಗಳನ್ನು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಬೇಡಿ. ಅನುಭವಿ ಆಯುರ್ವೇದ ವೈದ್ಯರ ಸಲಹೆಯೊಂದಿಗೆ ಸೂಕ್ತ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯನ್ನು ಪಡೆಯಿರಿ.

ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ದೈವವ್ಯಪಾಶ್ರಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ಭಾಗವಾಗಿ ಶಾಸ್ತ್ರೋಕ್ತ ವಿಧಿ-ವಿಧಾನದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಣಪ್ರತಿಷ್ಠೆಗೊಂಡ ಬಾಲಗ್ರಹ ಯಂತ್ರವನ್ನು ಧರಿಸುವುದು ವಿಶೇಷ ಪರಿಹಾರವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ.

॥ ಸರ್ವೇ ಜನಾಃ ಸುಖಿನೋ ಭವಂತು ॥